Skip to main content
Θεραπευτικοί Κήποι και Αρχιτεκτονική Τοπίου -Μια ολιστική προσέγγιση
Θεραπευτικοί Κήποι και Αρχιτεκτονική Τοπίου -Μια ολιστική προσέγγιση
Θεραπευτικοί Κήποι και Αρχιτεκτονική Τοπίου -Μια ολιστική προσέγγιση
Θεραπευτικοί Κήποι και Αρχιτεκτονική Τοπίου -Μια ολιστική προσέγγιση
13 Ιανουαρίου 2024

Θεραπευτικοί Κήποι και Αρχιτεκτονική Τοπίου -Μια ολιστική προσέγγιση

Η εκτός τόπου διατήρηση ελληνικών αυτοφυών φυτών σε ειδικά διαμορφωμένα περιβάλλοντα, όπως είναι και οι Θεραπευτικοί Κήποι

Στις μέρες μας έρχεται στο προσκήνιο ολοένα και περισσότερο η μεγάλη ανάγκη της σύνδεσης του ανθρώπου με τη φύση ως ένα μέσο βελτίωσης της ποιότητας της ζωής του. Αυτή η επαφή με τη φύση, τους οργανωμένους κήπους και τα αυτοφυή φυτά γίνεται ένα σπουδαίο εργαλείο για να προάγουμε τη σωματική και ψυχική μας υγεία με έναν φυσικό και αβίαστο τρόπο. Μάλιστα, σε ολόκληρο το κόσμο συναντάμε, πλέον, την έννοια των Θεραπευτικών Κήπων/Ηealing Gardens.

Η Μαρίνα Παναγιωτίδου, γεωπόνος και αρχιτέκτονας τοπίου, ασχολείται πάνω από 15 χρόνια με τον σχεδιασμό και τα προγράμματα περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης σε θεματικούς κήπους. Ειδικεύεται στην υλοποίηση μελετών αρχιτεκτονικής τοπίου που σχετίζονται με τα ελληνικά αυτοφυή φυτά, την αξιολόγηση των ειδών και την επιλογή τους ως προς την αξιοποίηση και την εκτός τόπου διατήρηση σε ειδικά διαμορφωμένα περιβάλλοντα, όπως είναι και οι Θεραπευτικοί Κήποι. Μας εξηγεί ότι σε πολλές δομές στο εξωτερικό, όπως τα νοσοκομεία, οι κήποι αυτοί αποτελούν πια αναπόσπαστο κομμάτι των εγκαταστάσεών τους, ως σημείο εκτόνωσης και ολιστικής θεραπείας για τους ασθενείς αλλά και τους φροντιστές τους. Σε δομές όπως σχολεία ή γηροκομεία οι κήποι αυτοί αποκτούν και εκπαιδευτικό/δημιουργικό χαρακτήρα καθώς οι συμμετέχοντες μαθαίνουν πώς να τον φροντίζουν και αποκτούν νέες δεξιότητες.

Photo: Shutterstock

Η Μαρίνα αναφέρει ένα τέτοιο αξιόλογο εγχείρημα στο ΚΕΝΤΡΟ Α.Μ.Ε.Α. «Ο ΣΩΤΗΡ» στην Καλλικράτεια Χαλκιδικής, όπου ανέλαβε τη φυτοτεχνική διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου και από το 2020 σχεδιάζει και υλοποιεί βιωματικά εργαστήρια προσωπικής και επαγγελματικής ανάπτυξης στο πλαίσιο λειτουργίας του Γεωτεχνικού Εργαστηρίου. Εκεί, μοιράζεται τις γνώσεις της με τους συμμετέχοντες και στοχεύει στη δημιουργική απασχόληση, στη ψυχαγωγία, στη σταδιακή αυτονόμηση των ατόμων ΑμεΑ, αλλά και στην απόκτηση δεξιοτήτων για επιχειρηματική αξιοποίηση. Οι ωφελούμενοι, λοιπόν, μαθαίνουν πώς να μεταποιούν βότανα, όπως το υπέροχο κρίταμο τουρσί, το λικέρ αρμπαρόριζας και το αρωματικό αλάτι με βότανα, που πωλούνται κάθε χρόνο στα μπαζάρ που διοργανώνουν.

Μια ακόμη σπουδαία ιδέα, υλοποιήθηκε στην Καρδία, λίγο έξω από τη Θεσσαλονίκη, στα πλαίσια του διασυνοριακού προγράμματος Interreg Conse-pp. Εκεί, δημιουργήθηκε το 2020 ένα πρότυπο Πάρκο αφιερωμένο στη Φυτοποικιλότητα με απειλούμενα και σπάνια φυτά προτεραιότητας ως εργαλείο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης των πολιτών. Άγρια φυτά που βρίσκουμε σε μεγάλα υψόμετρα, συλλέχθηκαν από τη φύση της Βόρειας Ελλάδας και των συνόρων της από εξειδικευμένους επιστήμονες με ειδική άδεια συλλογής και αναπαράχθηκαν με ειδικά πρωτόκολλα καλλιέργειας στις εγκαταστάσεις του Ινστιτούτου Γενετικής Βελτίωσης και Φυτογενετικών Πόρων του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ και μετά από μια διαδικασία εγκλιματισμού για διάστημα 6-8 μηνών μεταφυτεύτηκαν στο πάρκο.

Viola arsenica (αγριοβιόλα ή πανσές)/Photo: Μαρίνα Παναγιωτίδου
Κουμαριά/Photo: Μαρίνα Παναγιωτίδου

Ανάμεσά τους ο επισκέπτης βρίσκει το ενδημικό είδος Viola arsenica (αγριοβιόλα ή πανσές), ανθισμένη μέσα στο χειμώνα. Εκτός από τις φαρμακευτικές ιδιότητες που έχoυν τέτοια είδη πανσέ (όπως και η Viola tricolor), έχουν βρώσιμα άνθη, κάποιες φορές και φύλλα, κατάλληλα για μαγειρική και ζαχαροπλαστική χρήση. Στη λαϊκή ιατρική χρησιμοποιήθηκε από παλιά για άσθμα, έκζεμα και άλλες δερματοπάθειες. Είναι επίσης διουρητικό, αποχρεμπτικό και ωφέλιμο για αρθρίτιδες. Εκεί βρίσκουμε επίσης, το είδος Sempervivum marmoreum (αείζωο), ένα εντυπωσιακό είδος παχύφυτου με φαρμακευτικές ιδιότητες, που όπως καταδεικνύει το όνομα του ζει για πάντα. Ένα ιδανικό φυτό ακόμη και για το μπαλκόνι μας. Τέλος, αναφέρουμε το είδος Stachys iva (Στάχυς εύωσμος) ένα τοπικό βαλκανικό ενδημικό είδος, καθώς απαντάται αποκλειστικά σε μια μικρή περιοχή των Βαλκανίων και πουθενά αλλού στον πλανήτη, που θυμίζει στην όψη τσάι του βουνού. Πίνεται ως ρόφημα και είναι πλούσιο σε φαινολικά παράγωγα με αντιοξειδωτική δράση.

Stachys iva (Στάχυς εύωσμος)/Photo: Μαρίνα Παναγιωτίδου
Sempervivum marmoreum (αείζωο)/Photo: Μαρίνα Παναγιωτίδου

Από τη λίστα δε θα μπορούσε να λείπει, φυσικά, ο Βαλκανικός Βοτανικός Κήπος Κρουσίων (ΒΒΚΚ). Εκεί, ανάμεσα σε άλλες συλλογές, η Μαρίνα μαζί με τους πολύτιμους συνεργάτες του βοτανικού κήπου δημιούργησαν τον Κήπο Ίασης και Ευεξίας, ένα δημιουργικό κήπο με αφορμή την Ημέρα Περιβάλλοντος. Η επιλογή των φυτών έγινε με βάση τα όργανα που ευεργετεί κάθε φυτό στον ανθρώπινο οργανισμό. Έτσι, περιλαμβάνει το είδος Digitalis lanata που είναι τοξικό αλλά σε μικρή δοσολογία εξαιρετικά καρδιοτονωτικό, το σιδερίτη ή τσάι Ολύμπου, τη λαδανιά, διαφορετικά είδη θυμαριού και το δίκταμο για το αναπνευστικό, τη ματζουράνα και το φασκόμηλο για το γαστρεντερικό, τη Fragaria vesca ή αγριοφράουλα και το κρίταμο για το ήπαρ.

Κήπος Ίασης και Ευεξίας/Photo: Μαρίνα Παναγιωτίδου
Λαχανόκηπος ΚΕΝΤΡΟ ΑΜΕΑ ΣΩΤΗΡ/Photo: Μαρίνα Παναγιωτίδου

Η Μαρίνα τονίζει πως η αρχιτεκτονική τοπίου σήμερα δεν στοχεύει απλά στην αισθητική αναβάθμιση του τοπίου και το περιβαλλοντικό όφελος, αλλά υιοθετεί μια πιο οικοκεντρική θεώρηση, η οποία θέτει τις προϋποθέσεις για άμεση βελτίωση της ποιότητας της καθημερινής ζωής του ανθρώπου. Περιλαμβάνει εκτός από τους θεραπευτικούς ή εκπαιδευτικούς κήπους και τους αστικούς λαχανόκηπους. Μάλιστα, η ίδια μας προτρέπει να εντάξουμε τα ελληνικά αρωματικά φυτά στη ζωή μας διατηρώντας τα στον κήπο ή στο μπαλκόνι μας. Μας συμβουλεύει να βάζουμε μαζί σε γλάστρα βότανα όπως δεντρολίβανο, θυμάρι, θρούμπι, λεβάντα και ρίγανη που είναι πιο ξηροφυτικά, ενώ σε διαφορετική γλάστρα μελισσόχορτο, μέντα, βασιλικό και δυόσμο που χρειάζονται περισσότερο νερό. Επιπλέον, μπορούμε να αξιοποιήσουμε δημιουργικά μια επιλογή από αυτοφυή είδη θάμνων όπως η μυρτιά, η δάφνη ή η πολύτιμη κουμαριά. Και φυσικά λίγους πανσέδες με τα βρώσιμα άνθη τους.

Συνειδητοποιούμε, λοιπόν, πως η σχέση του ανθρώπου με τη φύση και τα βότανα αποτελεί μια ολιστική διαδικασία. Πολυάριθμες επιστημονικές έρευνες επιβεβαιώνουν πλέον πως όταν πιάνουμε χώμα με γυμνά χέρια δημιουργούνται αντισώματα, όταν περπατάμε ξυπόλητοι στο έδαφος εξισορροπείται το ηλεκτρικό μας φορτίο και ότι η καλλιέργεια της παρατήρησης στο φυσικό κόσμο συμβάλει στη νοητική ηρεμία και τη ψυχική ανάταση. Έτσι, η δημιουργία κήπων προάγει αυτή τη σύνδεση, αποτελώντας έναν εξαιρετικό τρόπο να έχουμε τη φύση κοντά μας και αποδεικνύει συνεχώς το γεγονός ότι ο άνθρωπος μέσα από την ενασχόληση του με τη γη μπορεί να βρει θεραπεία σε διάφορα επίπεδα.

Πηγή: www.travel.gr

  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ

Ρουστίκ καθιστικό: 6 επαγγελματικά tips για άψογη διακόσμηση

Το ρουστίκ στιλ στη διακόσμηση κάνει το σπίτι να δείχνει ζεστό και φιλόξενο, χάρη στις έντονες υ…

Πετσέτες με μικροΐνες: πώς να τις πλύνετε σωστά

Αν υπάρχει μία πετσέτα κουζίνας που είναι απαραίτητη σε κάθε σπίτι, αυτή είναι σίγουρα μία με μι…

«Θέμα χρόνου» τα πρώτα ορυχεία ανοιχτής θάλασσας

Περιβαλλοντικές ανησυχίες. Είναι πιθανό μόνο θέμα χρόνου να γίνει πραγματικότητα η απόξεση το…

Είστε στα πρόθυρα Burnout; Τα σημάδια που το αποκαλύπτουν – Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο από επαγγελματική εξουθένωση; Μια ομάδα ερευνητών δημιούργησε ένα …

Μόρια νερού εντοπίστηκαν για πρώτη φορά στην επιφάνεια αστεροειδών

Μόρια νερού ανιχνεύθηκαν για πρώτη φορά στην επιφάνεια αστεροειδών, αποδεικνύοντας ότι αυτά τα α…

Πνευματική ομιλία στα Τραυλιάτα

Φέρεται εις γνώσιν των ευσεβών χριστιανών ότι μεαφορμή την προπαρασκευαστική περίοδο του Τριωδίο…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

18 Φεβρουαρίου 2024

Κοπή πρωτοχρονιάτικη πίτας του Πολιτιστικού Συλλόγου «Ο Μπάλλος» [18.02.2024]

Πραγματοποιήθηκε σήμερα ο ετήσιος χορός και η κοπή της Πρωτοχρονιάτικης πίτας του Πολιτιστικού Σ…
17 Φεβρουαρίου 2024

Μουσική και θεατρική παράσταση του Λυκείου Κεραμειών «9 τραγούδια θα σου πω» [16.02.2024]

Παρουσίασε χθες στα Κουρκουμελάτα (Πνευματικό Κέντρο Ιδρύματος Γεωργίου και Μάρης Βεργωτή) η θεα…
13 Φεβρουαρίου 2024

Κοπή πίτας της Ακαδημίας Μπάσκετ Κεφαλονιάς @Αργοστόλι [13.02.2024]

Με μεγάλη επιτυχία και πολύ κόσμο πραγματοποιήθηκε σήμερα στο Κλειστό Γυμναστήριο Αργοστολίου «Α…
13 Φεβρουαρίου 2024

Με άθληση έγινε η κοπή της πίτας του Α.Σ. Κεφαλληνιακού στον Πόρο Κεφαλονιάς

Με μεγάλη επιτυχία, σε ευγενές αθλητικό πνεύμα και με την παρουσία των υπερήφανων γονέων των μαθ…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Eξαιρετικά δώρα για την ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου από το κατάστημα «Scandalo»
13 Φεβρουαρίου 2024

Eξαιρετικά δώρα για την ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου από το κατάστημα «Scandalo»

Στο κατάστημα  «Scandalo» στην πλατεία Καμπάνας θα βρείτε πολλές διαφορετικές και … ιδιαίτε…
Στο κρεοπωλείο «Αφοί Δεληκωστόπουλοι» θα βρείτε γεμιστές καρδιές για να γιορτάσετε την ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου
13 Φεβρουαρίου 2024

Στο κρεοπωλείο «Αφοί Δεληκωστόπουλοι» θα βρείτε γεμιστές καρδιές για να γιορτάσετε την ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου

Στο στο κρεοπωλείο «Αφοί Δεληκωστόπουλοι» θα βρείτε γεμιστές γιορτινές καρδιές για να γιορτάσετε…
Λαχταριστά γλυκά από τον «Φούρνο Τρίτη Γενιά» για την Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου
13 Φεβρουαρίου 2024

Λαχταριστά γλυκά από τον «Φούρνο Τρίτη Γενιά» για την Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου

Γλυκά σε σχήματα καρδιάς και όχι μόνο θα βρείτε στον φούρνο «Τρίτη Γενιά» για να γιορτάσετε την …
Πρωτότυπες ιδέες δώρων για της 14 Φλεβάρη στο κατάστημα «DMK» στο Αργοστόλι
12 Φεβρουαρίου 2024

Πρωτότυπες ιδέες δώρων για της 14 Φλεβάρη στο κατάστημα «DMK» στο Αργοστόλι

Στο κατάστημα DMK θα βρεις τα κατάλληλα είδη για να εντυπωσιάσεις τον σύντροφο ή την σύντροφο σο…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU