Skip to main content
Τα μυστικά της επιβίωσης του Homo sapiens – Γιατί εξαφανίστηκαν τα άλλα είδη ανθρώπων;
Τα μυστικά της επιβίωσης του Homo sapiens – Γιατί εξαφανίστηκαν τα άλλα είδη ανθρώπων;
Τα μυστικά της επιβίωσης του Homo sapiens – Γιατί εξαφανίστηκαν τα άλλα είδη ανθρώπων;
Τα μυστικά της επιβίωσης του Homo sapiens – Γιατί εξαφανίστηκαν τα άλλα είδη ανθρώπων;
20 Νοεμβρίου 2023

Τα μυστικά της επιβίωσης του Homo sapiens – Γιατί εξαφανίστηκαν τα άλλα είδη ανθρώπων;

Πριν από 300.000 χρόνια τουλάχιστον εννέα είδη ανθρώπων περιπλανιόντουσαν στον πλανήτη. Σήμερα, έχει απομείνει μόνο το δικό μας, ο Homo sapiens. Και αυτό εγείρει ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα στην ιστορία της ανθρώπινης εξέλιξης: πού πήγαν όλοι οι άλλοι;

«Δεν είναι τυχαίο ότι αρκετά από αυτά τα είδη εξαφανίστηκαν την εποχή που ο Homo sapiens άρχισε να εξαπλώνεται από την Αφρική και σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο», λέει στον Guardian ο καθηγητής Κρις Στρίνγκερ, από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου. «Αυτό που δεν ξέρουμε είναι αν αυτή η εξάπλωση είχε άμεση σχέση».

Υπάρχουν πολλές θεωρίες γύρω από την εξαφάνιση των ανθρώπινων ξαδέλφων μας και περιορισμένα στοιχεία για να αποκρυπτογραφήσουμε τι ακριβώς συνέβη. Αλλά πρόσφατες μελέτες παρέχουν δελεαστικές ενδείξεις.

Αυτό που γνωρίζουμε είναι περίπου 40.000 χρόνια πριν, ο Homo sapiens ήταν πια ο τελευταίος άνθρωπος που έμεινε όρθιος από μια μεγάλη και ποικίλη ομάδα δίποδων ανθρωποειδών. Κάποιοι υποθέτουν ότι ο Homo sapiens είχε καλύτερα ποσοστά επιβίωσης βρεφών από τα άλλα ανθρωποειδή, ή ότι οι κλιματικές αλλαγές έσπρωξαν άλλα είδη στο χείλος του γκρεμού. Άλλοι θεωρούν ότι ο Homo sapiens κυνηγούσε άλλους ανθρώπους ή διασταυρώθηκε μαζί τους και αφομοίωσε τη γενετική τους.

Πριν από περίπου 300.000 χρόνια, οι πρώτοι πληθυσμοί Homo sapiens εμφανίστηκαν στην Αφρική. Δεν έμοιαζαν με τους σύγχρονους ανθρώπους, αλλά μας μοιάζουν περισσότερο από ό,τι τα άλλα είδη Homo. Είχαν ψηλά, στρογγυλεμένα κρανία με σχεδόν κάθετο μέτωπο. Είχαν επίσης πηγούνι – κάτι που κανένα άλλο είδος Homo δεν είχε.

Το πότε ο Homo sapiens απομακρύνθηκε από την Αφρική αποτελεί αντικείμενο έντονης συζήτησης. Τα γενετικά στοιχεία υποδηλώνουν ότι υπήρξε μια μεγάλη εξόρμηση από την ήπειρο μεταξύ 80.000 και 60.000 ετών πριν. Αλλά δεν ήταν η πρώτη αποστολή. Ένα κρανίο Homo sapiens που βρέθηκε στο σπήλαιο Απήδημα στη Μάνη είναι τουλάχιστον 210.000 ετών, το παλαιότερο που έχει βρεθεί εκτός Αφρικής.

Τα άλλα ανθρώπινα είδη

Γνωρίζουμε αρκετές άλλες ομάδες Homo που υπήρχαν παράλληλα με τον Homo sapiens μεταξύ 300.000 και 100.000 ετών πριν. Ορισμένες ήταν αρκετά παρόμοιες με αυτόν. Οι Νεάντερταλ άντεξαν τον ψυχρό καιρό της Ευρώπης και οι μυστηριώδεις Ντενίσοβαν ζούσαν στη σημερινή Σιβηρία και το Θιβέτ και πιθανώς και πιο μακριά.

Οι Νεάντερταλ ζούσαν σε μικρές ομάδες και διασταυρώνονταν συχνά, κάτι που τους καθιστούσε πιο επιρρεπείς σε ασθένειεςAP Photo/JMartin Meissner

Ο Homo erectus περιπλανιόταν ακόμα σε μέρη της Ινδονησίας, ο Homo longi ζούσε στην Κίνα. Ο Homo rhodesiensis (επίσης γνωστός ως Homo bodoensis ή Homo heidelbergensis) ζούσε στην κεντρική και νότια Αφρική.

Άλλα είδη ήταν αρκετά διαφορετικά από εμάς: Ο Homo naledi, με εγκέφαλο σε μέγεθος πιθήκου, περιπλανιόταν στα δασώδη λιβάδια της Νότιας Αφρικής, και οι μικροσκοπικοί Homo floresiensis και Homo luzonensis ζούσαν στα νησιά Flores και Luzon στην Ινδονησία και στις Φιλιππίνες αντίστοιχα.

Τα πλεονεκτήματα του Homo sapiens

Για τα περισσότερα αρχαία ανθρώπινα είδη, το αρχείο απολιθωμάτων είναι φτωχό. Για τους Νεάντερταλ και τους Ντενίσοβαν υπάρχουν αρκετά δεδομένα, συμπεριλαμβανομένων πλήρων γονιδιωμάτων, που οδήγησαν τους ερευνητές στο συμπέρασμα ότι τα είδη αυτά ζούσαν σε μικρές ομάδες και διασταυρώνονταν συχνά. Η έλλειψη γενετικής ποικιλομορφίας θα καθιστούσε αυτούς τους πληθυσμούς πιο επιρρεπείς σε ασθένειες και επομένως λιγότερο πιθανό να επιβιώσουν.

Ο Homo sapiens, συγκριτικά, είχε μεγαλύτερες ομάδες και μεγαλύτερη γενετική ποικιλομορφία, που του έδινε πλεονεκτήματα πέρα από την ανθεκτικότητα σε ασθένειες. «Στον Homo sapiens, βλέπουμε μεγαλύτερα κοινωνικά δίκτυα που εκτείνονται σε όλο το ευρύτερο τοπίο», λέει ο καθηγητής Στρίνγκερ.

«Το να έχεις ευρεία δίκτυα σου δίνει ένα ασφαλιστήριο συμβόλαιο, διότι αν είσαι συγγενής με ανθρώπους που βρίσκονται λίγο πιο μακριά, αν υπάρξει μια περιβαλλοντική κρίση – σου τελειώνει η τροφή ή το νερό – μπορείς να μετακινηθείς στο περιβάλλον τους και δεν είναι εχθροί, είναι συγγενείς σου». Τέτοια δίκτυα επιτρέπουν επίσης την ανταλλαγή ιδεών και την καινοτομία, προσθέτει.

Αυτή η κοινωνική ανθεκτικότητα θα μπορούσε να βοηθήσει τον Homo sapiens να επιβιώσει από κλιματικές αλλαγές που θα είχαν σκοτώσει λιγότερο προσαρμοστικά άτομα και είδη. Το ίδιο ισχύει και για κάποιες φαινομενικά μικρές, αλλά πολύ σημαντικές καινοτομίες, όπως η ύφανση ή το ράψιμο.

«Από τη στιγμή που υφαίνεις, μπορείς να φτιάξεις καλάθια ή δίχτυα παγίδευσης… Μια βελόνα ραψίματος σου δίνει καλύτερη στεγανοποίηση, οπότε έχεις καλύτερα μονωμένες σκηνές και μπορείς να κρατάς τα μωρά σου ζεστά, κάτι που είναι φυσικά κρίσιμο για την επιβίωση των βρεφών», λέει ο Στρίνγκερ.

Μια άλλη πιθανότητα είναι ότι ο Homo sapiens αφομοίωσε τα ξαδέρφια του στη γονιδιακή δεξαμενή – υπάρχουν γενετικές αποδείξεις ότι αυτό συνέβη, αν και το κατά πόσον ευθύνεται για την εξαφάνιση των άλλων ειδών είναι ακόμη αμφισβητήσιμο. Ορισμένοι άνθρωποι που ζουν σήμερα στην Ευρασία έχουν έως και 2% DNA Νεάντερταλ, ενώ οι πληθυσμοί στην Ωκεανία, η οποία περιλαμβάνει την Αυστραλασία, τη Μελανησία, τη Μικρονησία και την Πολυνησία, έχουν από 2% έως 4% DNA Ντενίσοβαν. Ορισμένες ομάδες έχουν ακόμη υψηλότερο ποσοστό. Υπάρχει επίσης το βασανιστικό μυστήριο ενός άγνωστου ανθρώπινου προγόνου, ο οποίος συνεισέφερε μεταξύ 2% και 19% της γενετικής καταγωγής στους ανθρώπους που ζουν σήμερα στη δυτική Αφρική.

«Η δικτύωση είναι σημαντική, η ικανότητα προσαρμογής στις αλλαγές είναι σημαντική, και αυτό είναι σίγουρα κάτι που θα αντιμετωπίσουμε όλοι μας με την κλιματική αλλαγή», λέει ο Στρίνγκερ. «Η ανθρωπότητα θα βρεθεί αντιμέτωπη είτε με τη συνεργασία μπροστά σε αυτές τις κρίσεις είτε με τον ανταγωνισμό. Και αυτό που βλέπουμε από τους Νεάντερταλ και τους Homo sapiens είναι ότι οι ομάδες που συνεργάστηκαν καλύτερα ήταν αυτές που τα κατάφεραν»

Πηγή: www.cnn.gr

  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ

Deadpool και Wolverine: Η ταινία της Marvel πάει για ντεμπούτο με εισπράξεις επιπέδου Avengers ταινίας

Νούμερα που θυμίζουν την χρυσή εποχή του Marvel Cinematic Universe αναμένεται να φέρει το άκρως …

Συνταγή για πράσινη σαλάτα με σύκα και καρύδια

Υλικά  φύλλα από ένα μαρούλι 1 ματσάκι ρόκα 1 ματσάκι λόλα κόκκινη 1/2 φλ. καρ…

Το αντιφλεγμονώδες ελληνικό βότανο που καταπολεμά διαβήτη και κατάθλιψη

«Ντύνει» με το χαρακτηριστικό της άρωμα σχεδόν όλα τα πιάτα της μεσογειακής κουζίνας. Ως αφέψημα…

Το Elite του Netflix τελειώνει και μάθαμε πότε θα έρθει η τελευταία σεζόν

Το Netflix αποκάλυψε ότι το Elite (Ελίτ), μία από τις πιο λατρεμένες και επιτυχημένες Ισπανικές …

Συνταγή για χοιρινό µε λαχανικά στην κατσαρόλα

Υλικά  Για το χοιρινό µε λαχανικά στην κατσαρόλα 800 γρ. χοιρινό κομμένο σε μπουκιές…

Πολιτιστικός Σύλλογος «Ο Πρόνησος»: Τιμητική βραδιά για τους οραματιστές και ιδρυτές του

πΑνακοίνωση σχετικά με την τιμητική βραδιά που θα πραγματοποιηθεί στο αμφιθέατρο του Πόρου έκανε…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

15 Ιουνίου 2024

1ο Kefalonian TRATARISMA @Θαλασσόμυλος [15.06.2024]

Πραγματοποιήθηκε σήμερα 1o Kefalonian TRATARISMA – Φεστιβάλ Γαστρονομίας και Οίνου Κεφαλονιάς στ…
15 Ιουνίου 2024

Συναυλία σπουδαστών της Φιλαρμονικής Σχολής Κεφαλληνίας @Αργοστόλι [15.06.2024]

Πραγματοποιήθηκε σήμερα συναυλία στην αίθουσα συναυλιών της Φ.Σ.Κ. η οποία γέμισε από μουσική κ…
13 Ιουνίου 2024

Έρχεται το 1ο beach party του καλοκαιρού στο Alaya beach bar & Restaurant

Το Alaya beach bar & Restaurant σε συνεργασία με το inside bar διοργανώνουν το 1ο beach part…
12 Ιουνίου 2024

Φιλαρμονική Σχολή Κεφαλληνίας: Συναυλία σπουδαστών του ωδείου

Το Σάββατο 15 Ιουνίου 2024 ώρα 8:00 μ.μ. στη Αίθουσα Συναυλιών Σχολής θα πραγματοποιηθεί συναυλί…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Το κατάστημα «Beauty Bar» συνεχίζει και ομορφαίνει
13 Ιουνίου 2024

Το κατάστημα «Beauty Bar» συνεχίζει και ομορφαίνει

Το κατάστημα καλλυντικών και σεμιναριακό κέντρο ES Beauty Bar by Eleni Sourvanou συνεχίζε και ομ…
To νέο κατάστημα στο Αργοστόλι  «V & V Cafe snack bar & more»
13 Ιουνίου 2024

To νέο κατάστημα στο Αργοστόλι «V & V Cafe snack bar & more»

Εάν θέλεις να ξεκινήσεις την μέρα σου με έναν απολαυστικό καφέ και να δοκιμάσεις συναρπαστικά br…
Το νέο κατάστημα «Gadget Experts» κάνει την εμφάνισή του στο Αργοστόλι
10 Ιουνίου 2024

Το νέο κατάστημα «Gadget Experts» κάνει την εμφάνισή του στο Αργοστόλι

Επισκεφθήκαμε σήμερα το νέο κατάστημα «Gadget Experts» στο Αργοστόλι. Το Gadget Experts άνοι…
Térre Mouikis: Μια fine dining εκδοχή της κεφαλονίτικης κουζίνας
3 Ιουνίου 2024

Térre Mouikis: Μια fine dining εκδοχή της κεφαλονίτικης κουζίνας

Την αγάπη για τον τόπο του, την Κεφαλληνία, ο σεφ Ασημάκης Χανιώτης δεν την έκρυψε ποτέ. Πάντα τ…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU