Το Έθιμο της Βασιλόπιτας και η ιστορία της
Το Έθιμο της Βασιλόπιτας και η ιστορία της
Το Έθιμο της Βασιλόπιτας και η ιστορία της
Το Έθιμο της Βασιλόπιτας και η ιστορία της
30 Δεκεμβρίου 2022

Το Έθιμο της Βασιλόπιτας και η ιστορία της

H βασιλόπιτα είναι το γλύκισμα – σύμβολο της Πρωτοχρονιάς και συνδέεται με την εορτή του Αγίου Βασιλείου, από τον οποίο πήρε το όνομά της.

Τη βρίσκουμε με πολλές μορφές και διάφορους τρόπους παρασκευής, σ’ όλα τα ελληνικά σπίτια, αστικά και αγροτικά. Ζυμώνεται κυρίως με αλεύρι, αυγά, ζάχαρη και γάλα, και συνηθέστατα πάνω στην επιφάνειά της γράφεται ο αριθμός του νέου έτους με αποφλοιωμένα αμύγδαλα.

Μέσα στο ζυμάρι τοποθετείται ένα νόμισμα, που όποιος το βρει κατά το μοίρασμα της βασιλόπιτας θα είναι ο τυχερός της χρονιάς. Σε κάποιες αγροτικές περιοχές αντί για νόμισμα τοποθετούσαν παλαιότερα ένα κομματάκι άχυρο, κλήμα ή κλώνο ελιάς, ανάλογα με την παραγωγή της περιοχής, και όποιος το έβρισκε θα είχε καλή σοδειά κατά τη διάρκεια του χρόνου.

Η βασιλόπιτα κόβεται και μοιράζεται με εθιμικό τελετουργικό τη νύχτα της παραμονής του νέου χρόνου ή ανήμερα την Πρωτοχρονιά. Το γενικό πρόσταγμα έχει ο νοικοκύρης του σπιτιού, που αφού τη σταυρώσει, κόβει και μοιράζει τα κομμάτια της πίτας στα μέλη της οικογένειάς του και τους τυχόν φιλοξενούμενους, ενώ ιδιαίτερα κομμάτια ξεχωρίζονται για τον Χριστό, την Παναγία, τον Άγιο Βασίλειο, το σπίτι και τους ξενιτεμένους της οικογένειας.

Το έθιμο δεν περιορίζεται μόνο στο σπίτι και την ημέρα της Πρωτοχρονιάς. Από τις επόμενες ημέρες και σχεδόν μέχρι και τα τέλη Φλεβάρη, σωματεία, επαγγελματικές ενώσεις και οργανώσεις κόβουν τη δική τους βασιλόπιτα. Η συνήθεια αυτή είναι νεώτερη και κατάγεται από στις παλαιότερες συντεχνίες, τα μέλη των οποίων έκοβαν την πρωτοχρονιάτικη πίτα και τη μοιράζονταν για το καλό το δικό τους και του κοινού τους επαγγέλματος.

Το έθιμο της βασιλόπιτας, όπως και άλλα του Δωδεκαημέρου (Χριστούγεννα – Θεοφάνεια), ανάγεται στα ρωμαϊκά «Σατουρνάλια», που αποτελούν συνέχεια των Ελληνικών «Κρονίων». Κατά τη διάρκειά τους προσφέρονταν ως δώρα καρποί και πλακούντες (πίτες) μέσα σε χρυσά φύλλα. Μπορεί να σχετιστεί και με τον εορταστικό άρτο της ελληνικής αρχαιότητας, που προσφερόταν στους θεούς, ιδίως στα «Θαλύσια» και τα «Θαργήλια».

Υπάρχει, όμως, και η χριστιανική παράδοση για το έθιμο της βασιλόπιτας. Όταν ο Άγιος Βασίλειος ήταν επίσκοπος Καισάρειας, ο έπαρχος της Καππαδοκίας πήγε να εισπράξει φόρους με άγριες διαθέσεις. Οι κάτοικοι φοβήθηκαν και ζήτησαν την προστασία του επισκόπου τους. Αυτός τους είπε να συγκεντρώσουν ό,τι πολύτιμα αντικείμενα είχαν για να τα προσφέρουν στον έπαρχο. Ο άγιος, όμως, τον έπεισε να φύγει χωρίς να πάρει τίποτε. Ήταν παραμονή της Πρωτοχρονιάς.

Επειδή η επιστροφή των αντικειμένων στους κατόχους τους ήταν πρακτικά αδύνατη, με συμβουλή του αγίου ζυμώθηκαν πλακούντια (μικρές πίτες) και μέσα σ’ αυτούς τοποθετήθηκε από ένα πολύτιμο αντικείμενο. Έγινε η διανομή και, σαν από θαύμα, έτυχε στον καθένα ό,τι είχε δώσει. Από τότε, λέγει η παράδοση, κάνουμε στη γιορτή του Αγίου Βασιλείου πίτες με νομίσματα μέσα.

Νεώτερες παραλλαγές αυτής της παράδοσης από τον Πόντο και τη Μικρά Ασία παρουσιάζουν τον Άγιο Βασίλειο να κερδίζει τον εισπράκτορα των φόρων σε χαρτοπαίγνιο και στη συνέχεια να γίνεται η διανομή με μικρά ψωμιά ή με μια μεγάλη πίτα.

Πηγή: https://www.sansimera.gr/

  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ

Το απόλυτο κέικ σοκολάτα χωρίς γλουτένι

Μερίδες: 12Επίπεδο: ΕύκοληΧρόνος: 1 ώρα Υλικά  Για το κέικ 6 αυγά 180 γρ. ψιλή κρυσ…

Ανθρωπιστική βοήθεια Δήμου Σάμης προς τους σεισμόπληκτους

Ο Δήμος Σάμης, θέλοντας να συνδράμει τους σεισμόπληκτους στην περιοχή της Τουρκίας και της Συρία…

Εορτολόγιο: Σήμερα 8 Φεβρουαρίου γιορτάζουν…

Σήμερα 8 Φεβρουαρίου γιορτάζουν οι: Ζαχαρίας, Ζάχαρης, Ζάχαρος, Ζάκι, Ζάκης, Ζαχαρένια, Ζαχάρω, …

Πως να απομακρύνουμε τον πάγο από τα τζάμια του αυτοκινήτου μας;

Τον χειμώνα, πολλοί οδηγοί πρέπει να καθαρίσουν τα παράθυρα των οχημάτων τους από τον πάγο. Το ξ…

Πως θα έμοιαζε η αρχαία Αίγυπτος αν υπήρχε ακόμα; Η AI κάνει το θαύμα της και πάλι (Εικόνες)

Οι εικόνες θυμίζουν τη Wakanda από τις ταινίες της Marvel Οι καλλιτεχνικές δημιουργίες της&nb…

Ανακαλύφθηκε νέος εξωπλανήτης που μοιάζει με τη Γη, δυνητικά φιλόξενος για ζωή

Ο βραχώδης εξωπλανήτης Wolf 1069b εμφανίζει ομοιότητες με τον δικό μας πλανήτη Μια ομάδα Ευρω…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Κοπή Πρωτοχρονιάτικης πίτας του Α.Ο. Διλινάτων [06.02.2023]
8 Φεβρουαρίου 2023

Κοπή Πρωτοχρονιάτικης πίτας του Α.Ο. Διλινάτων [06.02.2023]

Την πρωτοχρονιάτικη πίτα του, μέσα σε ένα ευχάριστο και οικογενειακό κλίμα, σε μια όμορφη βραδιά…
Aποκριάτικη εκδήλωση του πολιτιστικού συλλόγου «Το Ριφόρτσο» Κεφαλληνίας και Ιθάκης
7 Φεβρουαρίου 2023

Aποκριάτικη εκδήλωση του πολιτιστικού συλλόγου «Το Ριφόρτσο» Κεφαλληνίας και Ιθάκης

Ο πολιτιστικός σύλλογος «Το Ριφόρτσο» Κεφαλληνίας και Ιθάκης σας προσκαλεί την Κυριακή 12 Φεβρου…
Κοπή πίτας του Α.Ο. Διλινάτων και της τοπικής σχολής του Ολυμπιακού Πειραιώς
6 Φεβρουαρίου 2023

Κοπή πίτας του Α.Ο. Διλινάτων και της τοπικής σχολής του Ολυμπιακού Πειραιώς

Το Δημοτικό Διλινάτων «Κ. Βαρτελάτος» έβαλε τα γιορτινά του, σήμερα το πρωί, προκειμένου να υποδ…
Σπύρος & Μάκης Καραβιώτης «Του κρασιού, του γλεντιού & της αποκριάς» μια συναυλία αφιερωμένη στην παλιά Αθήνα
6 Φεβρουαρίου 2023

Σπύρος & Μάκης Καραβιώτης «Του κρασιού, του γλεντιού & της αποκριάς» μια συναυλία αφιερωμένη στην παλιά Αθήνα

Αγαπητοί μας φίλοι, Με αφορμή τις ευχές μας για καλές Απόκριες σας προσκαλούμε στην ξεχωριστή…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Η Λουκία Μικελάτου είναι η νέα Βασίλισσα του Αργοστολιώτικου Καρναβαλιού
5 Φεβρουαρίου 2023

Η Λουκία Μικελάτου είναι η νέα Βασίλισσα του Αργοστολιώτικου Καρναβαλιού

Η Λουκία Μικελάτου είναι η νέα Βασίλισσα του Αργοστολιώτικου Καρναβαλιού. Κατάγεται από τα Καρδα…
O Κεφαλονίτικος σατιρικός γάμος από το ΡΙΦΟΡΤΣΟ
2 Φεβρουαρίου 2023

O Κεφαλονίτικος σατιρικός γάμος από το ΡΙΦΟΡΤΣΟ

Ο πολιτιστικός σύλλογος «Το Ριφόρτσο» Κεφαλληνίας και Ιθάκης θα πραγματοποιήσει την Κυριακή 12 Φ…
Βοσκοπούλα από το 1910 patisserie chocolaterie «Η φινέτσα, αποτυπωμένη στα πιο περίτεχνα γλυκίσματα»
21 Δεκεμβρίου 2022

Βοσκοπούλα από το 1910 patisserie chocolaterie «Η φινέτσα, αποτυπωμένη στα πιο περίτεχνα γλυκίσματα»

Κάτι αλλάζει στην Κεφαλονιά και φέρνει… την πιο γλυκιά εμπειρία σοκολάτας. Το μυθικό ζαχαρο…
Βρείτε ποικίλες ιδέες για τα χριστουγεννιάτικα δώρα σας στο κατάστημα «Πετράτος – The P Store»
19 Δεκεμβρίου 2022

Βρείτε ποικίλες ιδέες για τα χριστουγεννιάτικα δώρα σας στο κατάστημα «Πετράτος – The P Store»

Δεκέμβρης σημαίνει Χριστούγεννα. Χριστούγεννα σημαίνει Δώρα. Δώρα σημαίνει «ΠΕΤΡΑΤΟΣ – THE P STO…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
KEFALONITIS Το online περιοδικό για την Κεφαλονιά

Copyright © 2002 - 2022 kefalonitis.com
Το σύνολο του περιεχομένου και των υπηρεσιών του kefalonitis.com διατίθεται στους επισκέπτες αυστηρά για προσωπική χρήση.
Απαγορεύεται η χρήση ή επανεκπομπή του, σε οποιοδήποτε μέσο, μετά ή άνευ επεξεργασίας, χωρίς γραπτή άδεια του εκδότη.

dial.design