«Φιλόξενη πόλη» άρθρο του Ηλία Μπεριάτου στα «Νέα».

Διαβάστε παρακάτω το άρθρο του Ηλία Μπεριάτου που δημοσίευσε η καθημερινή εφημερίδα «Τα ΝΕΑ»:

Για μια πολιτική αστικού τουρισμού στις ελληνικές πόλεις.

Με την εφετινή τουριστική σεζόν στην κορύφωσή της είναι αναπόφευκτοι μερικοί προβληματισμοί γύρω από νέες μορφές τουρισμού που μπορούν να αποδώσουν και στη χώρα μας. H συντριπτική πλειονότητα του πληθυσμού στην Ευρώπη (σε ποσοστό περίπου 80%) ζει στις πόλεις και τα αστικά κέντρα. Στην Ελλάδα το ποσοστό αυτό είναι 65%. Για το λόγο αυτό, τόσο η Ευρωπαϊκή Ένωση όσο και οι χώρες-μέλη έχουν χαράξει πολιτικές για την αναβάθμιση και ανάπτυξη των πόλεων που βασίζονται στις σύγχρονες περιβαλλοντικές, κοινωνικές και οικονομικές αντιλήψεις. Ο τουρισμός, που αποτελεί σημαντικό και καθοριστικό παράγοντα ενίσχυσης των εθνικών και τοπικών οικονομιών, είναι ανάγκη να αξιοποιήσει και να αναδείξει κατάλληλα τους πόρους και τις δυνατότητες που υπάρχουν στον αστικό χώρο όπως η ιστορική και αρχιτεκτονική κληρονομιά, η πολιτιστική κίνηση και παραγωγή, οι εμπορικές υπηρεσίες, οι εξειδικευμένες κοινωνικές υποδομές και γενικότερα η ποιότητα και ποικιλία των επιλογών που αποτελούν και τα συγκριτικά πλεονεκτήματα του αστικού περιβάλλοντος.

Προς τον σκοπό αυτό έχουν διατυπωθεί τα τελευταία χρόνια οι βασικές αρχές για μια τέτοια στρατηγική οι οποίες έχουν δημοσιοποιηθεί σε διακηρύξεις όπως με τη «Χάρτα του πολιτιστικού τουρισμού» το 2001 και πρόσφατα με την «Χάρτα της Φιλόξενης Πόλης» (Charter of the Hospitable City) που προωθήθηκε στο πλαίσιο του δικτύου πόλεων CARE (Προσπελάσιμες Πόλεις στις Ευρωπαϊκές Περιφέρειες). Επιπλέον, στις αρχές Μαρτίου 2006, στο διεθνές συνέδριο που οργάνωσε το δίκτυο αυτό στην Μπολόνια της Ιταλίας, έγινε σαφές ότι δεκάδες εκατομμύρια νέων τουριστών θα κατέκλυζαν τις ευρωπαϊκές πόλεις αν αυτές γίνονταν λίγο περισσότερο προσπελάσιμες και «φιλόξενες»!

Σύμφωνα με τη «Χάρτα της Φιλόξενης Πόλης» η ανάπτυξη μιας στρατηγικής για τις πόλεις σε υπερεθνικό επίπεδο είναι απαραίτητη για να γίνει μια πόλη μέλος του παραπάνω δικτύου. Επίσης η πόλη-μέλος θα πρέπει μεταξύ των άλλων:

– Να αναγνωρίζει και να σέβεται τις αρχές της ισότητας, της αλληλεγγύης και των ίσων ευκαιριών για όλους τους πολίτες.

– Να θεωρεί τους τουρίστες ως προσωρινούς δημότες, που απολαμβάνουν τα ίδια δικαιώματα με τους μόνιμους κατοίκους, και να τους δώσει την αναγκαία πληροφόρηση για να καλύψουν σωστά τις πνευματικές και υλικές τους ανάγκες.

– Να χρησιμοποιεί «θετικές επικοινωνιακές» μεθόδους και να αποφεύγει κάθε είδους διακρίσεις (φύλου, χρώματος, θρησκείας κ.ά.) καθώς και κοινωνικούς αποκλεισμούς.

– Να συνεργάζεται με φορείς και παράγοντες τοπικού, περιφερειακού, εθνικού και ευρωπαϊκού ή διεθνούς επιπέδου με στόχο την προστασία και εξυπηρέτηση των ατόμων με ειδικές ανάγκες.

– Να συμμετέχει σε μια διαρκή διαδικασία εκπαίδευσης και επιμόρφωσης ώστε να βελτιώνει καθημερινά το σύστημα υποδοχής.

Είναι προφανές ότι στη χώρα μας (όπου o πεζός είναι υπό συνεχή διωγμό και οι ευπαθείς ομάδες πολιτών τυγχάνουν απαράδεκτης μεταχείρισης στην καθημερινή ζωή) απέχουμε πολύ ακόμα από το σημείο εκείνο που θα χαρακτήριζε τις πόλεις μας ως φιλόξενα πολιτικά, διοικητικά, κοινωνικά και οικολογικά συστήματα. Είναι πράγματι κρίμα, η χώρα που γέννησε τον Ξένιο Δία, να κυριαρχείται από αντικοινωνικές συμπεριφορές και πρακτικές.

H Χάρτα είναι ίσως μια εξαιρετική ευκαιρία για να σκεφτούμε ξανά τα ζητήματα αυτά και να οργανώσουμε σε νέα βάση τη δράση μας και τη ζωή μας στις πόλεις, έτσι ώστε να γίνουν τόποι ανθρώπινης διαβίωσης υψηλής ποιότητας, τόσο για τους αυτόχθονες όσο και για τους ξένους (προσωρινούς ή μόνιμους).

O Ηλίας Μπεριάτος είναι καθηγητής Χωροταξικού Σχεδιασμού Παν. Θεσσαλίας, αντιπρόεδρος Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Πολεοδόμων (ECTP).