Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
29 Δεκεμβρίου 2021

Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637

Γράφει η Ολυμπία Τσαρουχά

Στο πεζό του έργο ο κεφαλλονίτης λόγιος και κληρικός Ιερόθεος Αββάτιος εξιστορεί, στη δημοτική γλώσσα της εποχής του, τον σεισμό που έπληξε το νησί του στις 30 Σεπτεμβρίου του 1637. Το χρονικό αποτυπώνει το μέγεθος της συμφοράς και η γλαφυρή αφήγηση καθιστά το κείμενο μνημείο της ομιλούμενης γλώσσας με λογοτεχνικές αρετές. Το κείμενο γράφτηκε μια δεκαετία μετά τον σεισμό, στα 1648.

 Émile Legrand (επιμ.), Bibliothèque grecque vulgaire, τ. 1, Maisonneuve et Cie, Παρίσι 1880, σ. 331-338.


Ο Ιερόθεος Αββάτιος (τέλη 16ου αι.-1663) ήταν λόγιος κεφαλλονίτης ιερομόναχος. Είχε μονάσει στο μετόχι των Στροφάδων και στο μοναστήρι της Πηγής στην Κεφαλλονιά και ετέλεσε ηγούμενος της μονής των Σισίων στη νότια Κεφαλλονιά, όπου και απέκτησε με απόφαση της βενετικής διοίκησης τα κυριαρχικά δικαιώματα και τα εισοδήματα της εκκλησίας (Κεχαγιόγλου 2001, 378 & Κεχαγιόγλου 1999, 166). Είχε δείξει τα λόγια ενδιαφέροντά του και τη μέριμνά του για την εκλαΐκευση της θεολογικής γραμματείας χρηματοδοτώντας εκδόσεις, ενώ το 1648 κυκλοφόρησε έντυπα στο Λέιντεν της Ολλανδίας –όπου ο Αββάτιος βρέθηκε για σπουδές– μια μετάφρασή του σε στρωτή δημώδη γλώσσα, που αποδίδει προτεσταντική δογματική κατήχηση (Κεχαγιόγλου 1999, 167-168).

Στο σύντομο πεζό του έργο Διήγησις εμού Ιεροθέου Αββατίου, του εκ Κεφαλληνίας, περί του μεγάλου σεισμού του εν τη Κεφαλληνία νήσω γενομένου τω αχλζ΄, σεπτεμβρίου λ΄, ημέρα Παρασκευή, ώρα του δείπνου εξιστορεί, στη δημοτική γλώσσα της εποχής του, τον σεισμό που έπληξε το νησί το 1637. Το πρωτοπρόσωπο χρονικό αποτυπώνει το μέγεθος της συμφοράς και η γλαφυρή αφήγηση καθιστά το κείμενο μνημείο της ομιλουμένης γλώσσας, με λογοτεχνικές αρετές. Το μεγαλύτερο μέρος του αφηγήματος είναι μια περιγραφή των καταστροφών και των ζημιών από αυτοψία. Εκτός όμως από τις επιπτώσεις του σεισμού, που δίνονται εν είδει λεπτομερούς οδοιπορικού, στο κείμενο περιλαμβάνονται πληροφορίες για εκκλησίες, μοναστήρια και μετόχια της Κεφαλλονιάς (Κεχαγιόγλου 1999, 168).

Το κείμενο γράφτηκε μια δεκαετία μετά τον σεισμό –στα 1648– στο Λέιντεν της Ολλανδίας (τότε Βαταβικής Δημοκρατίας), έμεινε ανέκδοτο στην εποχή του και σώζεται σε ένα μόνο χειρόγραφο. Όπως διαπιστώνει κανείς και στο τέλος της διήγησης, δεν πρόκειται για μια αφήγηση εν θερμώ, αλλά για μια ψύχραιμη απομνημονευματογραφική επιλογή (Κεχαγιόγλου 1999, 168-169). Το παρατακτικό ύφος της αφήγησης, η καθαρή δημώδης γλώσσα, η παραστατικότητα και η ζωντάνια της αφήγησης, καθώς και ο ρεαλισμός του καθιστούν το κείμενο γοητευτικό λογοτεχνικό ανάγνωσμα. Εκτός, όμως, από τη γλώσσα και το ύφος της αφήγησης, στον αναγνώστη προβάλλει έντονη η πεποίθηση του συγγραφέα περί αδυναμίας τού ανθρώπου μπροστά στην παντοδυναμία του Θεού. Το χρονικό του Αββάτιου απέχει πολύ από μια απλή και εξορθολογισμένη περιγραφή ενός φυσικού φαινομένου και γίνεται το όχημα της θεολογικής του άποψης: ο Θεός στέλνει φυσικά φαινόμενα και συμβάντα για να τιμωρήσει ή να «παιδέψει» (δοκιμάσει) τον άνθρωπο και ο τελευταίος έχει χρέος να μετανοήσει για να μετριάσει την απελπισία του.

Το κείμενο έχει εκδώσει ο θεμελιωτής της νεοελληνικής βιβλιογραφίας και ακαταπόνητος μελετητής/εκδότης των δημωδών κειμένων Émile Legrand, στον πρώτο τόμο της Bibliothèque grecque vulgaire (1880, 331-338). Η δημοσίευση ολόκληρου του κειμένου στην Πεζογραφική ανθολογία του καθηγητή Γιώργου Κεχαγιόγλου (2001, 378-384) βασίζεται μεν στην προηγούμενη έκδοση, αλλά προσαρμόζεται στους εκδοτικούς κανόνες (μονοτονικό σύστημα, εκσυγχρονισμένη ορθογραφία κλπ.) που έχει θέσει το Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη) για τη σειρά «Παλιότερα Κείμενα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας». Πηγή της παρούσας ανθολόγησης αποτελεί η παλιότερη, γαλλική έκδοση.

Πηγή: https://cognoscoteam.gr/

RETRO

Το φανάρι των Αγίων Θεοδώρων 1830

ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ. Το φανάρι των Αγίων Θεοδώρων 1830 το αρχικό!! Πηγή: facebook page Κομπόγιο…

Aργοστόλι γύρω στα τέλη του 1960

Πηγή: Facebook page Κομπόγιο ιστορίας Κεφαλονιάς & Ιθάκης Ανάρτηση από τον Δημήτρη Σ…

1912 το Βαθύ Ιθάκης

1912 το Βαθύ Ιθάκης Fred Boissonnas ,αρχείο Ville de Genève. Μια θαυμάσια φωτογραφία με απίθα…

Φισκάρδο 1903 Boissonass

Φισκάρδο 1903 Boissonass. Η γυάλινη πλάκα βρίσκεται στο φωτογραφικό μουσείο Θεσσαλονίκης …

Κεφαλονιά 1941 – Γερμανική περίπολος στο λιμάνι

Πηγή: Faceboo page – Κομπόγιο ιστορίας Κεφαλονιάς & Ιθάκης, Νέλλη Ανδρικοπούλου

1903 Κεφαλονιά

Σε μια βραχώδη περιοχή δύο ψαράδες με το ιστιοφόρο τους. Πηγή: facebook page Κομπόγιο ιστ…

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Πρόσκληση κέντρου Κοινότητας Δήμου Σάμης σε ημέρα δράσης «STREETWORK» στο Φισκάρδο
27 Ιουνίου 2022

Πρόσκληση κέντρου Κοινότητας Δήμου Σάμης σε ημέρα δράσης «STREETWORK» στο Φισκάρδο

Αύριο Τρίτη 28.06.2022 και ώρα 10.30 π.μ., το Κέντρο Κοινότητας του δήμου Σάμης, θα βρίσκεται στ…
Εκδήλωση αφιέρωμα «Κωνσταντίνος Γεράκης, ο Κεφαλονίτης πρωτοσύμβουλος στην αυλή του Σιάμ»
27 Ιουνίου 2022

Εκδήλωση αφιέρωμα «Κωνσταντίνος Γεράκης, ο Κεφαλονίτης πρωτοσύμβουλος στην αυλή του Σιάμ»

Το Σάββατο 2 Ιουλίου 2022 και ώρα 21.00 θα πραγματοποιηθεί στον κήπο του Νάπιερ στο Αργοστόλι, η…
32nd KEFALONIA GYM ESTIVAL «ANNA POLLATOU» @AΡΓΟΣΤΟΛΙ [26.06.2022]
27 Ιουνίου 2022

32nd KEFALONIA GYM ESTIVAL «ANNA POLLATOU» @AΡΓΟΣΤΟΛΙ [26.06.2022]

Με την κεντρική παρουσίαση των ομάδων στο Αργοστόλι ολοκληρώθηκε το 32nd KEFALONIA GYM FESTIVAL …

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

To Kefalonia Gym Festival ANNA POLLATOU επιστρέφει δυναμικά μετά από 2 χρόνια απουσίας
21 Ιουνίου 2022

To Kefalonia Gym Festival ANNA POLLATOU επιστρέφει δυναμικά μετά από 2 χρόνια απουσίας

Φωτογραφίες: Δώρα Πανουσοπούλου Το τετραήμερο Πέμπτη 23 – Κυριακή 26 Ιουνίου 2022 η μεγαλύτερ…
Το Οψάριον fishbar στο Αργοστόλι διευρύνει το ωράριο λειτουργίας του
20 Ιουνίου 2022

Το Οψάριον fishbar στο Αργοστόλι διευρύνει το ωράριο λειτουργίας του

Η ζωή είναι πιο νόστιμη στη θάλασσα, γι’ αυτό το Οψάριον fishbar στο Αργοστόλι, διευρύνει το ωρά…
Στο Artostoli φρέσκο παγωτό μηχανής «CARPIGIANI» που όλοι αγαπήσαμε
10 Ιουνίου 2022

Στο Artostoli φρέσκο παγωτό μηχανής «CARPIGIANI» που όλοι αγαπήσαμε

Φρέσκο παγωτό μηχανής CARPIGIANI προφέρει πλέον το Artostoli! Αξία ανεκτίμητη όπως αναφέρουν …
Chimroll: Μια βόλτα στη πιο γλυκιά γωνία του Αργοστολίου!
25 Μαΐου 2022

Chimroll: Μια βόλτα στη πιο γλυκιά γωνία του Αργοστολίου!

Αν ψάχνετε για τις πιο ωραίες γλυκές γεύσεις στο Αργοστόλι, σίγουρα θα πρέπει να επισκεφθείτε το…
KEFALONITIS Το online περιοδικό για την Κεφαλονιά

Copyright © 2002 - 2022 kefalonitis.com
Το σύνολο του περιεχομένου και των υπηρεσιών του kefalonitis.com διατίθεται στους επισκέπτες αυστηρά για προσωπική χρήση.
Απαγορεύεται η χρήση ή επανεκπομπή του, σε οποιοδήποτε μέσο, μετά ή άνευ επεξεργασίας, χωρίς γραπτή άδεια του εκδότη.

dial.design