Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637
29 Δεκεμβρίου 2021

Διήγησις Ιεροθέου Αββατίου: Ο μεγάλος σεισμός τση Κεφαλονιάς το 1637

Γράφει η Ολυμπία Τσαρουχά

Στο πεζό του έργο ο κεφαλλονίτης λόγιος και κληρικός Ιερόθεος Αββάτιος εξιστορεί, στη δημοτική γλώσσα της εποχής του, τον σεισμό που έπληξε το νησί του στις 30 Σεπτεμβρίου του 1637. Το χρονικό αποτυπώνει το μέγεθος της συμφοράς και η γλαφυρή αφήγηση καθιστά το κείμενο μνημείο της ομιλούμενης γλώσσας με λογοτεχνικές αρετές. Το κείμενο γράφτηκε μια δεκαετία μετά τον σεισμό, στα 1648.

 Émile Legrand (επιμ.), Bibliothèque grecque vulgaire, τ. 1, Maisonneuve et Cie, Παρίσι 1880, σ. 331-338.


Ο Ιερόθεος Αββάτιος (τέλη 16ου αι.-1663) ήταν λόγιος κεφαλλονίτης ιερομόναχος. Είχε μονάσει στο μετόχι των Στροφάδων και στο μοναστήρι της Πηγής στην Κεφαλλονιά και ετέλεσε ηγούμενος της μονής των Σισίων στη νότια Κεφαλλονιά, όπου και απέκτησε με απόφαση της βενετικής διοίκησης τα κυριαρχικά δικαιώματα και τα εισοδήματα της εκκλησίας (Κεχαγιόγλου 2001, 378 & Κεχαγιόγλου 1999, 166). Είχε δείξει τα λόγια ενδιαφέροντά του και τη μέριμνά του για την εκλαΐκευση της θεολογικής γραμματείας χρηματοδοτώντας εκδόσεις, ενώ το 1648 κυκλοφόρησε έντυπα στο Λέιντεν της Ολλανδίας –όπου ο Αββάτιος βρέθηκε για σπουδές– μια μετάφρασή του σε στρωτή δημώδη γλώσσα, που αποδίδει προτεσταντική δογματική κατήχηση (Κεχαγιόγλου 1999, 167-168).

Στο σύντομο πεζό του έργο Διήγησις εμού Ιεροθέου Αββατίου, του εκ Κεφαλληνίας, περί του μεγάλου σεισμού του εν τη Κεφαλληνία νήσω γενομένου τω αχλζ΄, σεπτεμβρίου λ΄, ημέρα Παρασκευή, ώρα του δείπνου εξιστορεί, στη δημοτική γλώσσα της εποχής του, τον σεισμό που έπληξε το νησί το 1637. Το πρωτοπρόσωπο χρονικό αποτυπώνει το μέγεθος της συμφοράς και η γλαφυρή αφήγηση καθιστά το κείμενο μνημείο της ομιλουμένης γλώσσας, με λογοτεχνικές αρετές. Το μεγαλύτερο μέρος του αφηγήματος είναι μια περιγραφή των καταστροφών και των ζημιών από αυτοψία. Εκτός όμως από τις επιπτώσεις του σεισμού, που δίνονται εν είδει λεπτομερούς οδοιπορικού, στο κείμενο περιλαμβάνονται πληροφορίες για εκκλησίες, μοναστήρια και μετόχια της Κεφαλλονιάς (Κεχαγιόγλου 1999, 168).

Το κείμενο γράφτηκε μια δεκαετία μετά τον σεισμό –στα 1648– στο Λέιντεν της Ολλανδίας (τότε Βαταβικής Δημοκρατίας), έμεινε ανέκδοτο στην εποχή του και σώζεται σε ένα μόνο χειρόγραφο. Όπως διαπιστώνει κανείς και στο τέλος της διήγησης, δεν πρόκειται για μια αφήγηση εν θερμώ, αλλά για μια ψύχραιμη απομνημονευματογραφική επιλογή (Κεχαγιόγλου 1999, 168-169). Το παρατακτικό ύφος της αφήγησης, η καθαρή δημώδης γλώσσα, η παραστατικότητα και η ζωντάνια της αφήγησης, καθώς και ο ρεαλισμός του καθιστούν το κείμενο γοητευτικό λογοτεχνικό ανάγνωσμα. Εκτός, όμως, από τη γλώσσα και το ύφος της αφήγησης, στον αναγνώστη προβάλλει έντονη η πεποίθηση του συγγραφέα περί αδυναμίας τού ανθρώπου μπροστά στην παντοδυναμία του Θεού. Το χρονικό του Αββάτιου απέχει πολύ από μια απλή και εξορθολογισμένη περιγραφή ενός φυσικού φαινομένου και γίνεται το όχημα της θεολογικής του άποψης: ο Θεός στέλνει φυσικά φαινόμενα και συμβάντα για να τιμωρήσει ή να «παιδέψει» (δοκιμάσει) τον άνθρωπο και ο τελευταίος έχει χρέος να μετανοήσει για να μετριάσει την απελπισία του.

Το κείμενο έχει εκδώσει ο θεμελιωτής της νεοελληνικής βιβλιογραφίας και ακαταπόνητος μελετητής/εκδότης των δημωδών κειμένων Émile Legrand, στον πρώτο τόμο της Bibliothèque grecque vulgaire (1880, 331-338). Η δημοσίευση ολόκληρου του κειμένου στην Πεζογραφική ανθολογία του καθηγητή Γιώργου Κεχαγιόγλου (2001, 378-384) βασίζεται μεν στην προηγούμενη έκδοση, αλλά προσαρμόζεται στους εκδοτικούς κανόνες (μονοτονικό σύστημα, εκσυγχρονισμένη ορθογραφία κλπ.) που έχει θέσει το Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη) για τη σειρά «Παλιότερα Κείμενα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας». Πηγή της παρούσας ανθολόγησης αποτελεί η παλιότερη, γαλλική έκδοση.

Πηγή: https://cognoscoteam.gr/

  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

RETRO

Μια όμορφη φωτογραφία από το προπολεμικό Αργοστόλι

Πηγή: Κομπόγιο Ιστορίας Κεφαλονίας & Ιθάκης

Αργοστόλι: Το παλιό μουσείο σε δύο φωτογραφίες

Το παλιό Μουσείο στο Αργοστόλι κατασκευάστηκε το 1830 από τον Νάπιερ για να γίνει εκκλησία, όταν…

Τουλιάτα 1934: Φωτογραφία με το Δημοτικό Σχολείο του χωριού

Δείτε την φωτογραφία με το εξωτερικό του Δημοτικού Σχολείου Τουλιάτων το 1934. Πηγή: Face…

Σάμη 1968: Το «Άγιος Γεράσιμος» στο λιμάνι της Σάμης

Δείτε την φωτογραφία με το πλοίο «Άγιος Γεράσιμος» στο λιμάνι της Σάμης. Πηγή: Facebook …

Όμορφες φωτογραφίες από το χωριό Κομητάτα το 1930

Δείτε φωτογραφίες από το όμορφο χωρίο Κομητάτα το 1930.

Αργοστόλι: Τρείς παλιές φωτογραφίες από την ημέρα της «Βάπτισης»

Θεοφάνεια στις αρχές του 1900. Ο αγιασμός των υδάτων. Η βάπτιση απέναντι από το ξενοδοχείο Τ…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Ιερά Μητρόπολις Κεφαλληνίας:  Έορτή τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν καί τῶν Ἑλληνικῶν καί Χριστιανικῶν Γραμμάτων
27 Ιανουαρίου 2023

Ιερά Μητρόπολις Κεφαλληνίας:  Έορτή τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν καί τῶν Ἑλληνικῶν καί Χριστιανικῶν Γραμμάτων

Ἡ Ἱερά Μητρόπολις Κεφαλληνίας, τό Ἰόνιο Πανεπιστήμιο, διά τῶν ἐν Ἀργοστολίῳ Τμημάτων του, ἡ Δευτ…
Δημοτικό συμβούλιο Δήμου Ληξουρίου: Πρόσκληση συμμετοχής σε τακτική συνεδρίαση
27 Ιανουαρίου 2023

Δημοτικό συμβούλιο Δήμου Ληξουρίου: Πρόσκληση συμμετοχής σε τακτική συνεδρίαση

Καλείστε να προσέλθετε στην 1η δημόσια τακτική συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου η οποία θα πρ…
Τμήμα τουρισμού δήμος Αργοστολίου: Τακτική συνεδρίαση της Επιτροπής και κοπή πίτας
27 Ιανουαρίου 2023

Τμήμα τουρισμού δήμος Αργοστολίου: Τακτική συνεδρίαση της Επιτροπής και κοπή πίτας

Παρακαλείσθε όπως συμμετέχετε την Πέμπτη 2 Φεβρουαρίου 2023 και ώρα 18:00 σε τακτική συνεδρίαση …
Δήμος Ληξουρίου: Πρόσκληση για κοπή πίτας
26 Ιανουαρίου 2023

Δήμος Ληξουρίου: Πρόσκληση για κοπή πίτας

Ο Δήμαρχος και το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Ληξουρίου σας προσκαλούν να τιμήσετε με την παρου…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Βοσκοπούλα από το 1910 patisserie chocolaterie «Η φινέτσα, αποτυπωμένη στα πιο περίτεχνα γλυκίσματα»
21 Δεκεμβρίου 2022

Βοσκοπούλα από το 1910 patisserie chocolaterie «Η φινέτσα, αποτυπωμένη στα πιο περίτεχνα γλυκίσματα»

Κάτι αλλάζει στην Κεφαλονιά και φέρνει… την πιο γλυκιά εμπειρία σοκολάτας. Το μυθικό ζαχαρο…
Βρείτε ποικίλες ιδέες για τα χριστουγεννιάτικα δώρα σας στο κατάστημα «Πετράτος – The P Store»
19 Δεκεμβρίου 2022

Βρείτε ποικίλες ιδέες για τα χριστουγεννιάτικα δώρα σας στο κατάστημα «Πετράτος – The P Store»

Δεκέμβρης σημαίνει Χριστούγεννα. Χριστούγεννα σημαίνει Δώρα. Δώρα σημαίνει «ΠΕΤΡΑΤΟΣ – THE P STO…
Νέο κατάστημα για την «Τρίτη Γενιά» στο Αργοστόλι
19 Δεκεμβρίου 2022

Νέο κατάστημα για την «Τρίτη Γενιά» στο Αργοστόλι

Με μεγάλη χαρά σας ανακοινώνουμε το άνοιγμα του καινούργιου μας μαγαζιού στο Αργοστόλι στην οδό …
Δώρα για όλους στο «Isabella’s Jewellery Lab»
15 Δεκεμβρίου 2022

Δώρα για όλους στο «Isabella’s Jewellery Lab»

Τo κατάστημα Isabella’s jewellery lab σας εύχεται χρόνια πολλά και σας προσκαλούμε να δείτε τις …
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
KEFALONITIS Το online περιοδικό για την Κεφαλονιά

Copyright © 2002 - 2022 kefalonitis.com
Το σύνολο του περιεχομένου και των υπηρεσιών του kefalonitis.com διατίθεται στους επισκέπτες αυστηρά για προσωπική χρήση.
Απαγορεύεται η χρήση ή επανεκπομπή του, σε οποιοδήποτε μέσο, μετά ή άνευ επεξεργασίας, χωρίς γραπτή άδεια του εκδότη.

dial.design