Skip to main content
13 Ιανουαρίου 2005

HOMO NEOTURISTICUS – Φυσικές καταστροφές και ή νέα τουριστική κουλτούρα

Είναι γνωστό ότι οι ακραίες και οριακές καταστάσεις, όπως οι φυσικές καταστροφές, βάζουν σε δοκιμασία τους κρατικούς μηχανισμούς, τα συστήματα προστασίας και γενικά την κοινωνική οργάνωση και φέρνουν στην επιφάνεια τους πραγματικούς χαρακτήρες και την κουλτούρα των ανθρώπων και των κοινωνιών που βιώνουν τις καταστάσεις αυτές.

Η πρωτοφανής σε έκταση – τόσο από άποψη γεωγραφικής κλίμακας (διηπειρωτικό τσουνάμι) όσο και από άποψη ανθρώπινων απωλειών και υλικών ζημιών – καταστροφή που προκλήθηκε από τον ‘παγκόσμιο’ σεισμό των 8,9 ρίχτερ στην Ινδονησία (26-12-2004), αποτέλεσε μια ακόμα ακραία κατάσταση που φανέρωσε πολλές αδυναμίες και έδωσε αρκετά μηνύματα. (και μαθήματα 😉 σε ποικίλους αποδέκτες. Ένα σπουδαίο μάθημα ήταν ότι όλοι είδαν την σημασία που έχει (για την ελαχιστοποίηση των συνεπειών μια φυσικής καταστροφής) η προληπτική οργάνωση και ο σχεδιασμός πράγμα το οποίο δεν συνειδητοποιούμε σε ‘κανονικές συνθήκες’

Παρακολουθώντας, τα τραγικά γεγονότα των τελευταίων ημερών από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης έχει κανείς την αίσθηση ότι ξεπεράστηκαν κάποια όρια συμπεριφοράς που επιβάλλει η κοινή λογική και η ανθρώπινη σύνεση. Είναι λογικό και κατανοητό κάθε χώρα να νοιαστεί για τους πολίτες της που βρέθηκαν ‘στο μάτι του κυκλώνα’. Και η Ελλάδα ορθώς κινήθηκε στο ίδιο μήκος κύματος. Το κράτος και οι εμπλεκόμενοι ιδιωτικοί φορείς (τουριστικά πρακτορεία κ.α.) που έχουν νομική αλλά και ηθική υποχρέωση, είναι φυσικό να φροντίσουν για την ιατρική περίθαλψη και την ψυχολογική υποστήριξη των ελλήνων τουριστών καθώς και για τα μέσα επιστροφής τους στην πατρίδα. Μέχρις εδώ όλα καλά αν και οι (συγκριτικά λιγότεροι) έλληνες τουρίστες δεν είναι οι μόνοι ευρωπαίοι ούτε οι μόνοι εκπρόσωποι του ανθρώπινου γένους στην περιοχή – όπως κακώς δόθηκε η εντύπωση από ορισμένες υπερβολικές αναφορές στα τηλεοπτικά ‘παράθυρα’. Εξ’ άλλου οι εκατοντάδες χιλιάδες νεκροί και τα εκατομμύρια αστέγων και υποψηφίων θυμάτων επιδημιών είναι στην συντριπτική τους πλειοψηφία οι φτωχοί κάτοικοι των πληγεισών περιοχών.

Υπάρχει όμως και ένα φαινόμενο, λεπτομέρεια ίσως για πολλούς, χαρακτηριστικό όμως των κυρίαρχων αξιών της εποχής μας, που προξενεί δικαιολογημένη οργή και αγανάκτηση. Ορισμένοι διασωθέντες τουρίστες – ευτυχώς ελάχιστοι -αδιαφορώντας για τα ανθρώπινα δράματα που εκτυλίσσονταν δίπλα τους εκδήλωσαν την επιθυμία να συνεχίσουν τις διακοπές τους στους ίδιους ή σε διπλανούς επίγειους παράδεισους (..που δεν μεταβλήθηκαν ακόμα σε κόλαση) ώστε να μη χάσουν την προγραμματισμένη τους απόλαυση. Είδαμε ορισμένους ευτραφείς κυρίους να λιάζονται ενώ δίπλα τους η θάλασσα ..ξέβραζε ακόμα πτώματα και νεαρά κορίτσια και αγόρια να πέφτουν θύματα βιασμού από ..τους ίδιους τους σωτήρες τους! Και όλα αυτά σε αγαστή συνεργασία με τα πρακτορεία που δεν ήθελαν και αυτά να χάσουν τα τουριστικά πακέτα, υποσχόμενα μάλιστα φθηνότερες διακοπές ..στις ίδιες τις πληγείσες περιοχές.

Υπήρξαν ευτυχώς και οι άλλοι, oι πραγματικοί ‘Πολίτες του Κόσμου’, που έχοντας μια χρήσιμη ειδικότητα (γιατροί, νοσηλευτές κλπ) έστειλαν πίσω τις οικογένειές τους και παρέμειναν οι ίδιοι επί τόπου, θέτοντας το εαυτό τους ως εθελοντές, στη διάθεση των τοπικών αρχών.

Οι πρώτοι αποτελούν αναμφίβολα το είδος του τουρίστα που είναι ‘πωρωμένος’ με τις εξωτικές διακοπές του, οι οποίες ακόμα και στην ακραία αυτή περίπτωση μοιάζουν να αποτελούν την πρώτη του προτεραιότητα ακόμα κι’ αν ο κόσμος κυριολεκτικά ‘καίγεται’ δίπλα του. Είναι εκείνοι για τους οποίους το εξωτικό Πούκετ ή το Μπαλί αποτελούν στοιχεία κοινωνικής επίδειξης ή μόδας όταν δεν αποτελούν προορισμούς για άλλους σκοπούς….

Είναι φυσικά δικαίωμά τους αλλά ταυτόχρονα είναι και κάτι που ξεπερνά τα όρια του μέτρου που χαρακτήριζε την κλασσική κουλτούρα του αληθινού περιηγητή και συνιστά πρόκληση απέναντι στην Φύση και τον Ανθρωπο. Και τέλος, δείχνει πόσο μεγάλη σημασία έχει ο πολιτισμός στην εξέλιξη του τουριστικού φαινομένου και στην ποιότητα του τουρισμού, σήμερα, που -βοηθούσης και της παραοικονομίας- το αυξημένο κατά κεφαλήν εισόδημα των νεοελλήνων κατέστησε την Ελλάδα, εκτός από χώρα υποδοχής και χώρα εκροής τουριστών.

Ηλίας Μπεριάτος
Καθηγητής χωροταξικού- περιβαλλοντικού σχεδιασμού και γεωγραφίας
Πανεπιστημίου Θεσσαλίας
beriatos@otenet.gr

  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΑΡΧΕΙΟ

Σάββατο βράδυ @ MY WAY CLUB [28.12.2019]

Ακόμη ένα Σαββατόβραδο γέμισε το My Way από κόσμο γεμάτο κέφι και τρελή διάθεση για χορό! Ρίξτε μ…

«ΤΟ ΣΠΑΡΤΟ» σας προσκαλεί σε εκδήλωση του Πολιτιστικού Συλλόγου, στα Σπαρτιά

Στην εκδήλωση που θα πραγματοποιήσει το Σάββατο 4 Ιανουαρίου 2020 και ώρα 19:00 στην αίθουσα…

Μια θύμηση για τον μακαριστό πρωτοπρεσβύτερο και λαμπρό επιστήμονα π. Γεώργιο Μεταλληνό

γράφει ο Σωτ. Γαλανός Τα ακόλουθα λόγια της γραφή μου ας είναι από καρδιάς για τον αγαπητό μας σ’…

Νίκη επί του Προμηθέα ΄14 στην Πάτρα και πρόκριση στις 8 καλύτερες ομάδες της Α΄ Κατηγορίας για τους Εφήβους του Α. Σ. Κεφαλονιά

Ο Α.Σ. Κεφαλονιά μπορεί να περηφανεύεται για άλλη μια χρονιά για την πρόοδο των αναπτυξιακών…

Λύκειο Ελληνίδων – Το στόλισμα της «Αγιοβασιλίτσας»

Σε κλίμα ευφρόσυνο, με πολλά παραδοσιακά κεράσματα και ευχές, πραγματοποιήθηκε , 29 Δεκέμβρη…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

12 Ιουνίου 2024

Φιλαρμονική Σχολή Κεφαλληνίας: Συναυλία σπουδαστών του ωδείου

Το Σάββατο 15 Ιουνίου 2024 ώρα 8:00 μ.μ. στη Αίθουσα Συναυλιών Σχολής θα πραγματοποιηθεί συναυλί…
11 Ιουνίου 2024

Το πρόγραμμα για το Φεστιβάλ Γαστρονομίας Kefalonian Tratarisma

1o Kefalonian TRATARISMA – Φεστιβάλ Γαστρονομίας και Οίνου Κεφαλονιάς στον Θαλασσόμυλο, Αργοστόλ…
10 Ιουνίου 2024

Beach Party: FSTIonio @Tratamento [09.06.2024]

Ένα αξέχαστο Beach Party διοργάνωσε το Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων του Ιονίου Πανεπ…
10 Ιουνίου 2024

Ολοκληρώθηκε με επιτυχία το τουρνουά 3Χ3 Streetball «Τάπα στη βία και στο ρατσισμό»

Στο πρόγραμμα της 2ης ημέρας με τελικούς , απονομές και βραβεύσεις, συνεχίστηκε και ολοκληρώθηκε…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Το νέο κατάστημα «Gadget Experts» κάνει την εμφάνισή του στο Αργοστόλι
10 Ιουνίου 2024

Το νέο κατάστημα «Gadget Experts» κάνει την εμφάνισή του στο Αργοστόλι

Επισκεφθήκαμε σήμερα το νέο κατάστημα «Gadget Experts» στο Αργοστόλι. Το Gadget Experts άνοι…
Térre Mouikis: Μια fine dining εκδοχή της κεφαλονίτικης κουζίνας
3 Ιουνίου 2024

Térre Mouikis: Μια fine dining εκδοχή της κεφαλονίτικης κουζίνας

Την αγάπη για τον τόπο του, την Κεφαλληνία, ο σεφ Ασημάκης Χανιώτης δεν την έκρυψε ποτέ. Πάντα τ…
Ταξιδεύοντας με τις γεύσεις του «Wokinn» [17.05.2024]
17 Μαΐου 2024

Ταξιδεύοντας με τις γεύσεις του «Wokinn» [17.05.2024]

Εάν δεν έχεις δοκιμάσει τα λαχταριστά πιάτα του Wokinn νομίζουμε πως ήρθε η στιγμή να τρέξεις……
Στο κατάστημα «Loukoumania» θα βρεις λαχταριστά γλυκίσματα
2 Μαΐου 2024

Στο κατάστημα «Loukoumania» θα βρεις λαχταριστά γλυκίσματα

Καθώς μπαίνει το Πάσχα τείνουμε όλοι να αναζητούμε πιο έντονα γλυκές λιχουδιές, το κατάστημα Lou…
  • YOU
  • YOU
  • YOU
  • YOU